El Valle de Anton - Het dorp in een slapende vulkaan

De eerste reisdag! Bij het centrale busstation Albrook wisselen we nog wat euro’s om in dollars, waarna het maar een kwestie van seconden is om ons buskaartje naar El Valle de Anton te bemachtigen. El Valle de Anton: we zijn helemaal in ons hum. En vooral Geertje: die scandeert zonder aantoonbare reden al sinds we geland zijn op willekeurige momenten 'EL VALLE DE ANTON' als ze een hooligan in een voetbalstadion is. Ze heeft het woordje in haar hoofd, beweert ze. Nou, oké dan. Het busverkeer is hier overigens spotgoedkoop tot dusverre: vier dollar per persoon voor een ritje van net geen drie uur! 

Maar die dollars: het is wat. Hier in Panama is besloten dat ook de Amerikaanse dollar een wettig betaalmiddel is. Tegelijkertijd is de Panamese munt, de balboa, ook nog steeds van kracht. Gelukkig zijn die wel aan elkaar gekoppeld en is één balboa altijd gelijk aan één dollar. Maar nu komt-ie: de briefjes krijg je alleen in dollarvorm, maar de muntjes zijn dus van beide. Je hebt dus dollarbriefjes van 1 dollar en balboamuntjes van 1 balboa. En dan verschillende munten van alles daaronder, door elkaar heen. Als klap op de vuurpijl doen zowel balboa's als dollars niet aan getallen. Nee, er staat in letters geschreven hoeveel geld een munt waard is. Volg jij ‘m nog?

Wij nog wel en we stappen de bus in. Panamese busjes zijn andere koek dan we gewend zijn. Klein, krap en ze worden volgeduwd alsof het Bangladesh tijdens spitsuur is. Die vier dollar wordt direct verklaard. Dat de Panamezen zichzelf cultureel het meest met de Cariben identificeren (zo vertelde gids Mario bij Gatún Lake) is ook te merken: de volle drie uur blazen de speakers met nét wat te veel decibel zwoele, swingende, Spaanse muziek door de bus.

La Casa de Juan

Het is het begin van de middag wanneer we uitstappen in Antons Vallei en een korte wandeling brengt ons naar hostel La Casa de Juan. Het Huis van Jan, dus. Jan is afwezig helaas en zijn kompaan staat ons te woord en hoe vriendelijk hij is: de snuggerste is hij niet. Eerst denkt-ie tot zijn schrik dat er geen tweepersoonskamer meer voor handen is, daarna haalt-ie opgelucht adem, maar raakt hij na het openen van onze kamer zijn sleutel kwijt. Hij laat ons overigens ook te weinig afrekenen, maar die fout wordt later door Juan, zodra hij terug is, nog gecorrigeerd. Helaas.

Dan het hostel. Geen plek om over naar huis te schrijven: alles hangt een beetje los en vast aan elkaar, het is benauwd in de kamer en alles is oud en stoffig. Desondanks voelt het huis van Jan wel als een prima plek, want er hangt wel echt dat knusse backpackerssfeertje. Het blijkt dan ook echt een backpackershostel uit het boekje: midden in de wandelpaden van het hostel wordt gemediteerd en yoga beoefend en in de avond, vlak voor we uiteten gaan en ik een typisch Panamese Ropa Vieja, een heerlijk stoofpotje van pulled pork en rijst, voorgeschoteld krijg, lopen we een Fransman van middelbare leeftijd tegen het lijf. Of we het leuk vinden in het hostel, wil hij weten. ‘Prima’, luidt ons antwoord, waarna hij volledig ongevraagd een fles water aan ons laat zien. ‘Heb ik met zeewater gevuld,’ zegt de man vol trots, ons verbouwereerd achterlatend. ‘Nou, dan kun je altijd de zee ruiken’, zeg ik maar. Geertje was al blij dat hij zijn zinnen op mij gezet had.  Tja, wat moet je ermee?

Gelukkig zijn er ook normale mensen en raken we voor het eten aan de praat met Brian uit het Westland en hebben we een compagnon gevonden voor de wandeling van morgenvroeg. Want ja, we zitten alweer in alinea 6, maar wat El Valle de Anton is, is voor jullie vooralsnog net zo duidelijk als het gebrabbel van een halfjaar oude baby. Nou, hier komt-ie: El Valle de Anton staat in het teken van hiken.

Cerro La Silla

300.000 jaar geleden barstte er midden in Panama een vulkaan uit. Echt een heel grote vulkaan was dat. In de krater van die vulkaan, daar bevinden we ons nu. El Valle de Anton is een dorp dat ín die krater is gebouwd en er zijn een behoorlijk aantal hikes die je naar de randen van die oude krater brengen. Hoe vet is dat? ’s Ochtends na een barslechte nachtrust vliegen we om 4 uur ’s ochtends uit de veren en gelukkig voor ons staat ook Brian conform de afspraak al met zijn rugzakje klaar. Hadden we een dag eerder al afgesproken en die sociale druk die werkt wel als je wekker zo vroeg gaat. Om 4.30 zitten we al in de eerste bus, vol met locals en zijn we onderweg naar het startpunt van de Cerro la Silla, een van de simpelere hikes in El Valle de Anton, maar wel één met een prachtig uitzicht. De muziek in die bus? Ook om 4.30 in het pikkedonker staat-ie op 100% volume en standje Caribische swing, met de gedachte dat het altijd ergens op de wereld wel tijd is voor een cocktail.

Cerro La Silla. De stoelheuvel. Welke heuvel we in stoelvorm kunnen ontwaren zouden we niet weten, maar wat we wel weten is dat het een wonderschone omgeving is. De hike is inderdaad ontzettend makkelijk, ook in het pikkedonker, en halverwege de klim hebben we nog een halfuur de tijd om te pauzeren, elkaar de standaard reisvragen te stellen en te speculeren over wat we straks zouden zien wanneer de zon op zou komen. Als we eenmaal aan de top zijn rond 6.00, op de rand van de krater die deze enorme slapende vulkaan vormt, hebben we de top nog een kwartier voor onszelf en ook als de zon haar magische licht begint de schijnen, delen we het uitzicht slechts met een Brits koppel en drie Panamezen. En wanneer de zon verrijst uit de Grote Oceaan, ontfermt zich een stukje magie over de vallei. Enkele wolken wandelen mystiek en gracieus langs de randen van de krater en de steeds hoger komende zon geeft de kraterwand een steeds fellere, groengele kleur. Het waait hard, maar koud is het nooit en de omgeving doet me een beetje denken aan de groene, glooiende heuvels van Toscane, maar dan een paar maatjes groter. Nou kun je je wel voorstellen dat het hier behoorlijk mooi is, nietwaar?

Na drie kwartier van de magische zonsopgang genoten te hebben, denderen we de Cerro La Silla weer af. De terugweg is dezelfde, maar toch compleet anders omdat we de heenweg in het duister liepen en als we bij het busstation zijn, besluiten we toch maar terug te wandelen nadat de eerste bus ons afwimpelt omdat-ie te vol zit. We lopen lekker bergafwaarts en dromen wat weg, totdat Geertje heel Antons Vallei bij elkaar schreeuwt omdat ze het platgereden karkas van een slang ziet. ChatGPT weet te vermelden dat dit rode exemplaar nog giftiger is dan je ex, dus – hoewel het niet zo diervriendelijk is – zijn we dolblij dat het beest platgereden is. Gelukkig houden we een halfuur later een bus aan die langskomt die wél plek heeft voor ons. Want zo werkt het hier in Panama: busstations zijn er voor de sier en bussen aanhouden doe je hier vanuit de berm.

Gezelligheid

De rest van de dag gebeurt er niet zo veel meer en dat komt vooral omdat het heel gezellig is. Er worden uren weg gekaart en geluld en de Balboa’s, Panama’s (het biermerk) en de Toña’s blijven gestaag vloeien. Er sluit kort nog een Nederlands stel aan, maar die onderbreken de gezelligheid om te gaan tennissen en niet veel later zitten we in hetzelfde restaurantje als een dag eerder te kijken. De Panamese keuken is niet zo uitgebreid als vele andere, dus veel eigen specialiteiten zijn er niet: een kipschnitzel voor Geertje, een burger voor mij en ik krijg Brian overgehaald om van die Ropa Vieja te snoepen. Niet vertalen, overigens, dat gerecht, want daar wordt het een stuk minder lekker van.

Geertjes verjaardag!

We staan een dag later wéér vroeg naast ons bed: geen 4.00 maar 6.30 deze keer. In de ochtend is de temperatuur voor hikes nog aangenaam, maar voor nog een zonsopgang op die onchristelijke tijden, zitten we niet te wachten. En bovendien: het is Geertjes verjaardag vandaag! Negenentwintig lentes voor deze schoonheid. Ik kan het haar op haar verjaardag ook niet aandoen om samen nóg een keer zo vroeg op te staan. Vandaag staat La India Dormida, de Slapende Indianenvrouw, op het programma. Waar Cerro La Silla als ‘makkelijk’ werd aangeduid, krijgt La India Dormida de kleur ‘geel’. Middelmatig. We gaan het zien.

La India Dormida

Een leuke weg langs de buurt met de mooiste huizen die we in Panama gezien hebben (met een huis dat nog altijd volledig in kerstsferen gehuld is, tot Geertjes vreugde) brengt ons naar de start van de trail. En wat een geluk: de kassa is onbemand! Gratis entree voor Niels en Geertje vandaag, maar dan herinneren we ons dat de entree bij Cerro La Silla ook onbemand was, maar bij terugkomst er toch een Panamees gretig onze dollars kwam innen. Ach, we sponsoren het natuurbehoud ook graag.

La India Dormida is inderdaad wat pittiger: we klimmen meer dan de helft van de hike van gisteren (ruim 400 meter in tegenstelling tot de 150-200 van Cerro La Silla), maar we doen het rustig aan, komen af en toe op adem en komen eigenlijk tot de conclusie dat een hike van de categorie middelmatig ook geen klap voorstelt voor twee afgetrainde Griekse goden als wij. Goddelijk als we zijn, zijn we alsnog aan het apegapen tijdens de trail zelf: we starten bij La Piedra Pintada. Overigens, ik vermoei Geertje weer door ongevraagd meermaals de vertaling ‘Geschilderde Steen’ te scanderen, totdat ze uiteindelijk zuchtend mijn kennis van de Spaanse taal erkent. Geschilderde Steen impliceert natuurlijk al iets, want we zien inderdaad een enorme, lichtjes hellende rots waarop inheemse muurschilderingen te zien zijn. Wat ze zeggen? Geen flauw idee.

We zigzaggen over en langs een rivier die door de hoogteverschillen continu door kleine watervalletjes onder het bladerdek van een groene, levendige jungle stroomt. Hier en daar komen we voor wat verkoeling dichtbij en we merken dat we vrij eenvoudig richting de top komen. Het is heet, we klimmen continu, maar we zijn natuurlijk niet van gisteren en dit is niet onze eerste rodeo als het om hikes in de tropen gaat en na een uur komen we eindelijk boven het bladerdek uit en klimmen we richting de kam van die slapende indianenvrouw.

Het is weer prachtig. Het uitzicht delen we met één Panamees, maar er zijn meerdere toppen dus het gros van de tijd staan we alleen de vallei in te koekeloeren. Het voordeel van La India Dormida: je ziet veel beter wat nou precies de krater van die eeuwenoude slapende vulkaan is, omdat je uitkijkt op El Valle de Anton en je aan alle kanten van het dorp de kliffen uit ziet steken. Oh ja: en waaien dat het hier doet! Mijn hemel, niet normaal. We durven te wedden dat ze in Nederland wel een code rood of twee de deur uit zouden hebben gedaan met deze windkracht.

We blijven in totaal zo’n halfuurtje van het uitzicht genieten, terwijl ik mezelf op een steen installeer. Eerlijk is eerlijk: Cerro La Silla geniet wel onze voorkeur – misschien helpt de zonsopkomst mee – maar desondanks hebben we geen grammetje spijt van La India Dormida (ondanks dat we in geen enkele bergrand een slapende indianenvrouw kunnen ontwaren), want beide hikes zijn dik en dubbel de moeite waard en als verjaardagshike (Geertje is vandaag jarig!) had Geertje zich geen betere kunnen wensen. En dan – AAH! Ik schreeuw het uit. Gebeten door zo’n rode slang? Waait de wind me van deze bult af? Nee! Mijn hand positioneer ik midden in de vogelschijt. Geertje lachen, helpt me met mijn hand en broek schoonmaken waarna ik me nog een keer positioneer op dezelfde steen. AAH! Wat zeggen ze nou over ezels? Dat ze zich geen twee keer aan dezelfde steen stoten? Nou, dan ben ik geen ezel. Weer zit m’n hand vol met vogelpoep en wel van dezelfde bron.

Als Geertje is uitgelachen, lopen we verder en dalen we via de andere kant af. We zochten nog wat uitdaging en de meeste mensen lopen La India Dormida heen en terug, maar als je de kam van de krater afloopt kun je op veel uitdagendere wijze op een andere plek afdalen. Dat lijkt ons een uitdaging en jawel: de terugweg zorgt voor de échte uitdaging waar we naar zochten. De afdaling langs de andere kant is steil, is op veel plekken glad en heeft meer losse stenen dan dat je schoonmoeder aan commentaar heeft. Rustig afdalen, goed kijken waar we lopen, maar het duurt daarentegen wel langer tot we in de jungle zijn, dus gedurende driekwart van de afdaling blijven we op prachtige uitzichten getrakteerd worden. En bijkomend voordeel: de trail eindigt op een andere plek dus als we de weg terug naar La Casa de Juan lopen, lopen we langs de ingang op. Nu wel bemand! Komen we toch even goed weg, hé?

Bomen of chillen?

Moe maar voldaan maakt Geertje in het hostel wat tosti’s klaar en zetten we koers naar een wel heel bijzondere boomgaard in het dorp: de Arboles Cuadrados. Ja, Google Translate: vierkante bomen! Geertje is de dochter van een hovenier, dus dat moet op het verlanglijstje. Maar goed, blijkbaar zijn er vierkante bomen in Panama en die staan dus hier ergens in Antons Vallei en als je denkt: ‘lekker boeiend’, bedenk dan maar eens hoe vaak je zulke bomen hebt gezien. Precies: nog nooit. Wij overigens ook niet, nog steeds niet, want ik onderschat de wandelafstand schromelijk en als we drie kwartier aan de wandel zijn, ontdekken we dat we nog maar op de helft zijn en om Geertjes complete verjaardagsmiddag aan vierkante bomen te wijden, is ook wel ietwat overdreven. De hoveniersconnecties ten spijt: intussen vinden wij die vierkante bomen ook ‘lekker boeiend’.

We belanden op een terrasje en drinken een biertje en onze benen zijn moe. De laatste activiteit die we gaan doen is geen heel actieve, maar wel een heel erg ontspannen activiteit: de warmwaterbronnen Pozos Termales! Jawel, we gaan nog even een uurtje – want meer tijd hebben we niet, ze sluiten – genieten van een gezichtsmaskertje, een voetenbadje en een goddelijke warmwaterbron.

Als het etenstijd is, mag de nieuwbakken 29-jarige Geertje natuurlijk kiezen en de rekening verschijnt op mijn conto. We tafelen uitgebreid, drinken heerlijke wijn uit royale glazen en krijgen een voorgerecht dat aan werkelijk alle verwachtingen van Geertje voldoet: bruschetta, parmezaanse kaas, olijven, burrata, hammetjes… stel een borrelplank voor Geertje samen en dit is wat je moet hebben. Om het af te maken? Pizza. Daar steel je altijd d’r hart mee. Als ik na het heerlijke eten vraag wat ze ervan vond, geeft ze aan dat ze zich geen betere verjaardag had kunnen wensen. Mijn hart verblijdt, maar het is ook wel tekenend van hoe we onze tijd in het hart van deze majestueuze slapende vulkaan hebben ervaren.